Nihal, Yıldız Teknik Üniversitesi Makine Fakültesi Makine Mühendisliği Bölümü son sınıf öğrencisiydi ve endüstriyel tesislerdeki ağır dönel ekipmanların modal analizi ile lazer doppler vibrometre kullanarak titreşim sönümleme sistemleri üzerine uzmanlaşıyordu. Anadolu’da çiftçilik yapan babasının kuraklık ve borçlar yüzünden kaybettiği tarlaların ardından ailesine bakmak, aynı zamanda lisans tezinde kullandığı piezoelektrik ivmeölçerler (akselerometre) ile spektral veri toplama cihazlarının bakım masraflarını karşılamak zorundaydı. Okul çıkışında Davutpaşa kampüsünden çıkıp Seyyid Nizam’ın sanayi ara sokaklarına yürüyor; Yılanlı Ayazma Sokak’taki eski bir dökümhaneden bozma özel şanzıman ve ağır sanayi kovan balans atölyesinde vardiyaya giriyordu. Gece yarılarına kadar endüstriyel fan şaftlarına ivmeölçer sensörler bağlıyor, dinamik balans tezgahında gres yağlı ağır çelik kütleleri kumpasla ölçüyor ve frekans spektrumlarını osiloskop benzeri analizörlerde kalibre ediyordu.
Nihal’in mücadelesi; gündüzleri makine dinamik ve titreşim teorisi derslerinde matris Diferansiyel denklemler çözerken, akşamları atölyedeki keskin gres yağı, çelik çapak kokusu ve yüksek desbelli balans tezgahı gürültüsü altında beden gücü harcamaktı. Elleri ağır somun anahtarlarını tutmaktan nasır tutmuş, parmak uçları titreşim sensörlerinin hassas kablolarını lehimlemekten sertleşmişti. Okul arkadaşları kafelerde bitirme sunumları üzerine konuşurken Nihal, atölyenin loş sarı ışığı altında ağır çelik türbin şaftlarını caraskalla kaldırıyordu.
Büyük kriz, Ambarlı Limanı’ndaki jeneratör türbinleri için yenilenen ve erteşi sabah şantiyeye teslim edilmesi gereken yüksek torklu bir helisel dişli milinin son modal analiz ve dinamik balans testi gecesinde yaşandı. Gümüşsuyu Davutpaşa Caddesi üzerindeki tıkalı ana yağmur suyu hattı fırtına nedeniyle patladı. Çamurlu tazyikli su, yokuştan aşağı fışkırarak atölyenin havalandırma mazgallarından içeri dolmaya başladı. Su, doğrudan neme maruz kaldığı an iç kristal yapısı oksitlenecek olan piezoelektrik sensörlerin ve Nihal’in tez hesaplama paftalarının bulunduğu tezgâha yöneldi.
Nihal, dondurucu ve çamurlu suyun içine tereddütsüz daldı. Önce suyla temas ettiği an milivolt seviyesindeki sinyal hassasiyetini kaybedecek olan ivmeölçer sensörleri ve kendi titreşim haritalarını yüksek raflardaki vakumlu izole kutulara kaldırdı. Islanan balans tezgahının motorlarına su ulaşmadan ana şalteri indirip elektriği kesti. Sabaha kadar beline gelen suyun içinde manuel su tahliye pompasıyla çalıştı; nemden etkilenen dijital frekans analizörlerini saf alkolle temizleyip iklimlendirme kabininde kuruttu. Sabah şafak sökerken üzerindeki çamurlu önlüğü çıkarıp okul kıyafetlerini giydi; helisel mili sıfır balans hatası ve mikron seviyesindeki genlik toleransıyla liman mühendislerine teslim edip amfideki sınavına başı dik şekilde yetişti.
Yazıda anılan işletmeler
Ticari veya sponsorlu bağlantılar şeffaf biçimde etiketlenmiştir.
Kaynaklar
Bilgileri güncel ayrıntılarıyla doğrulamak için kaynak sayfalarını ziyaret edebilirsiniz.