Büyük Seven Escort Pınar

Pınar, Büyükada’nın Maden Mahallesi’nde çam kokulu, rüzgârlı ve karanlık Yılmaz Türk Caddesi’nin ıslak toprak yolunda ağır rölöve sehpasını ve ahşap kumpas çantasını güçlükle sürükleyerek ilerliyordu. Kucağındaki su geçirmez pafta tüpünü Marmara’dan esen dondurucu lodosun getirdiği soğuk kış yağmurundan korumaya çalışırken, günlerdir süren uykusuzluk ve yorgunluktan dizlerinin titrediğini hissediyordu. Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Ahşap Strüktür Konservasyonu Bölümü’nden birincilikle mezun olduktan sonra, Adalar ve Büyükada hattındaki 19. yüzyıl sonu Osmanlı Rum yetimhanesi müştemilatlarının çatı karkaslarında oluşan aşırı yük bükülmelerini ve ahşap kurdu tahribatını inceleyen bağımsız bir restorasyon projesinde uzman saha araştırmacısı olarak göreve başlamıştı. Ancak projeyi fonlayan konsorsiyum, adadaki mülkiyet ve sit alanı anlaşmazlıkları nedeniyle şantiyeyi bir gecede mühürledi ve çalışanların aylardır ödenmeyen alacaklarına el koydu. Pınar, çatılardan topladığı ahşap lif ayrışma haritaları ve statik deformasyon paftalarıyla adamın ortasında yalnız kaldığı gibi, sahada kiraladığı hassas ultrasonik mikroskopların ve nem ölçerlerin ağır kiralama borcuyla baş başa bırakıldı.

Ocak ayının keskin soğuğunda Büyükada İskelesi’ne doğru yürürken cebinde kalan son vapur parasıyla ne yapacağını düşünüyordu. Nizam Mahallesi’nde kiraladığı küçük pansiyon odasının sahibi, ödenmeyen iki aylık kira yüzünden o akşam kapının kilidini değiştirmiş ve Pınar’ın teknik çizim masası dışındaki birkaç parça eşyasını bina girişine atmıştı. Kucağındaki çantada sadece dereceli çizim kalemleri, kumpası, merceği ve el çizimi mizanpaj defteri vardı. Tarihi müştemilatın avlu kapısındaki ıslak mermer basamağa çöktü. Bütün mesleki emeğinin bir gecede silinip atılması göğsüne ağır bir yük gibi oturdu.

Gözyaşlarını rüzgâra verip çantasından çizim bloknotunu çıkardı. Cılız sokak lambasının sarı ışığı altında, ahşap dikmelerdeki lif kopma sınırlarını ve çürük hatlarını milimetrik kâğıda aktarmaya başladı. Kalem kâğıda her dokunduğunda içindeki çaresizlik mesleki bir tutkuya ve sarsılmaz bir dirence dönüşüyordu. O sırada sokağın başından geçen ve Adalar Mimari Mirasını Koruma Kurulu’nu yöneten kıdemli bir restoratör mimar, kapı eşiğinde titreyerek pürüzsüz ahşap deformasyon paftası çizen Pınar’ı fark etti. Çizimdeki teknik hassasiyeti ve azmi gören uzman, genç kadına Büyükada ve Prens Adaları Tarihi Ahşap Yapılar Koruma Projesi’nde baş saha koordinatörü olarak çalışma imkânı sağladı. Pınar, Büyükada’nın asırlık çamları altında İstanbul’un ona pes etmeme gücünü bahşettiğini anladı.

Sultantepe Paşalimanı Caddesi’nde Kayıp Osmanlı Su Maksemi ve Kâgir Tonoz Erozyon Paftaları

Ceren için İstanbul, Üsküdar Sultantepe’nin Boğaz’a dik inen Paşalimanı Caddesi boyunca sıralanan tarihi kâgir su yapılarının gölgelerinden, Boğaz’ın akıntılı sularından esen sert poyrazdan ve dalga seslerinden ibaretti. İstanbul Teknik Üniversitesi Hidrolik Yapılar ve Taş Konservasyonu yüksek lisans mezunuydu; Üsküdar ve Sultantepe hattındaki 18. yüzyıl başı Osmanlı su maksemleri ve hazinelerinin tonoz kemerlerinde oluşan kireç çözünmelerini ve kapiler nem erozyonunu inceleyen kentsel bir araştırma projesinde çalışıyordu. Ancak projeyi destekleyen uluslararası vakıf, bütçe kısıntısını gerekçe göstererek araştırmayı aniden durdurdu. Ceren’in sekiz aydır su maksemi galerilerinden derlediği nem birikim grafikleri ve erozyon paftaları kilitli kalan araştırma konteynerinde mahsur kaldı; üstelik dijital yüzey tarayıcısının kiralama faturası Ceren’in üzerine yıkıldı.

Gece saat üçte, Paşalimanı Parkı’nın kapkara Boğaz sularına bakan ıslak taş kayalıklarında tek başına oturuyordu. Sonbahar yağmuru üzerindeki paltoyu sırılsıklam ederken çaresizlikle büzülmüştü. Doğancılar’da kaldığı pansiyonun günlük ücretini ödeyemediği için eşyalarını tek bir sırt çantasına sığdırıp sahile sığınmak zorunda kalmıştı. Cebinde sadece ertesi günün dolmuş parası duruyordu. Karşı yakadaki Beşiktaş ışıklarının su üzerindeki yansımaları süzülürken geleceğe dair tüm umutları kararmıştı.